Chuyển giá trong giao dịch liên kết

Vấn đề chuyển giá trong giao dịch liên kết của FDIs

Chuyển giá trong giao dịch liên kết của doanh nghiệp FDIs ở Việt Nam phức tạp và khó giải quyết. Tuy nhiên, với sự ra đời của Nghị định 20/2017 và Thông tư 41/2017 thì vấn đề chuyển giá sẽ đỡ hơn nhiều trong thời gian tới.

Thực trạng chuyển giá trong giao dịch liên kết

Tháng 8/2016, dư luận bất ngờ trước thông tin, trong vòng 2 năm 2014 – 2016, Cục Thuế Hà Tĩnh đã hoàn tổng cộng 13.483 tỷ đồng thuế giá trị gia tăng cho Formosa. Bất ngờ hơn, theo giải thích Tổng Cục Thuế, việc này hợp pháp. Chiếu theo những ưu đãi cho doanh nghiệp đầu tư nhập khẩu những máy móc, thiết bị… trong nước chưa sản xuất được.

Tại thời điểm đó, đã có nhiều câu hỏi được đặt ra. Như Formosa được hoàn thuế dù nhập công nghệ cốc ướt, lạc hậu và có nguy cơ ô nhiễm cao. Có hay không việc khai khống giá trị máy móc nhập khẩu để nhận khoản hoàn thuế…

Báo cáo chuyển giá trong giao dịch liên kết

Đối với doanh nghiệp FDI, do thông số đầu vào của sản xuất ở các nước như thuế suất, giá nhân công, chính sách bán hàng của từng sản phẩm… khác nhau. Các doanh nghiệp, nhất là tập đoàn đa quốc gia, dễ lợi dụng để thực hiện chuyển giá.

Hệ thống văn bản pháp lý liên quan vấn đề chuyển giá

Việt Nam có nhiều chính sách ưu đãi đặc thù cho khối doanh nghiệp FDIs. Như miễn, giảm thuế tối đa đến 9 năm, cho phép chuyển lỗ trong 5 năm. Miễn đánh thuế chuyển lợi nhuận ra nước ngoài, hoàn thuế cho lợi nhuận tái đầu tư…

Đi kèm với đó là hệ thống văn bản điều chỉnh trực tiếp chuyển giá trong giao dịch liên kết. Gần đây nhất là các Thông tư 66/2010, Nghị định số 20/2017 và Thông tư hướng dẫn số 41/2017. Quy định chi tiết các trường hợp cơ quan thuế có quyền ấn định trực tiếp giá chuyển nhượng.

Trong năm 2016, bốn phòng thanh tra giá chuyển nhượng đã được thành lập. Gồm Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai, Bình Dương nhằm siết chặt quản lý việc chuyển giá trong giao dịch liên kết.

chuyển giá trong giao dịch liên kết

Vấn đề tiêu cực trong quản lý chuyển giá trong giao dịch liên kết

Tuy nhiên, chuyên gia Phạm Chi Lan lưu ý thêm: “Chúng ta không thể loại trừ vấn đề tiêu cực, dung túng cho hành vi chuyển giá từ phía các cơ quan quản lý địa phương. Đã có hiện tượng thương lượng, bỏ qua, thậm chí, thỏa thuận mức nộp thuế. Việc bỏ ra một khoản tiền để giảm tiền phải đóng vào ngân sách, thoát khỏi tiếng gian lận, chuyển giá dường như là một phương án tốt hơn với bất cứ doanh nghiệp nào. Ngoài ra, sự vị nể nhất định của địa phương đối với doanh nghiệp FDI trên địa bàn cũng khiến thuộc cấp phần nào không dám mạnh tay với họ.

Việt Nam vẫn đang cần dòng đầu tư trực tiếp từ nước ngoài để tiếp sức cho nền kinh tế. Đặc biệt trong bối cảnh thu hút đầu tư không còn dễ dàng như trước. Tuy nhiên, Chính phủ đã nhận thức rõ, không thể “vơ bèo, vạt tép”, lờ đi sai phạm của họ.